Holi: ରଙ୍ଗର ଉତ୍ସବ - ବୈଦିକ ଅର୍ଥ ଆଉ ବ୍ୟବହାର

Holi କ’ଣ

Phalguna ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ Purnima ଦିନ Holi। ସାଧାରଣତଃ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ପଡ଼େ। ଦୁଇ ଦିନ - Holika Dahan (Purnima ସନ୍ଧ୍ୟା) ଓ Dhulendi (ପର ଦିନ, ରଙ୍ଗ-ଖେଳ)।

ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ କଥା

ରାଜା Hiranyakashipu Vishnu-ବିରୋଧୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର Prahlada Vishnu-ଭକ୍ତ। ରାଜା ବହୁ ଚେଷ୍ଟା ସତ୍ତ୍ୱେ ପୁତ୍ରକୁ ମାରି ପାରିଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କ ଭଗ୍ନୀ Holika - ଯାହାର ବର ଥିଲା ସେ ଅଗ୍ନିରେ ଜଳିବ ନାହିଁ - Prahladaକୁ କୋଳରେ ନେଇ ଅଗ୍ନିରେ ବସିଲେ।

ଭକ୍ତିର ଶକ୍ତିରୁ Prahlada ବଞ୍ଚିଲେ, Holika ଜଳି ମଲେ। ତା’ ପର ଦିନ ଲୋକେ ରଙ୍ଗ ଖେଳି ଆନନ୍ଦ ବାଣ୍ଟିଲେ।

ଅର୍ଥ: ଅଶୁଭ ଜଳି ଯାଏ, ଭକ୍ତି ବଞ୍ଚାଏ।

Holika Dahan ବ୍ୟବହାର

ସନ୍ଧ୍ୟା (Purnima):

• ସମୁଦାୟ-ସ୍ଥାନରେ କାଠ-ଘାସର ଗଦା
• ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ପରେ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଅଗ୍ନି-ଲାଗି
• ଗଦା ଚାରିଆଡ଼େ ୩ ଥର ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ
• ଗମ-ବାଲି, ନଡ଼ିଆ, ଭିଜା-ଚାଉଳ ଅର୍ପଣ
• "ଯାହା ଅଶୁଭ, ଆଜି ଜଳି ଯାଉ" - ସଂକଳ୍ପ

ପର ଦିନ: Dhulendi / ରଙ୍ଗ-ଖେଳ

ସୁବହ:

• ସ୍ନାନ
• ଶୁଭ ବସ୍ତ୍ର
• ପ୍ରଥମେ ଘରର ବଡ଼ଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ, ତିଳକ
• ତା’ପରେ ବନ୍ଧୁ-ପରିଚିତଙ୍କ ସହ ରଙ୍ଗ-ଖେଳ

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାନତା: Holi ଦିନ ଜାତି, ବର୍ଗ, ଲିଙ୍ଗ, ବୟସର ସୀମା ଭାଙ୍ଗେ। ସମସ୍ତେ ରଙ୍ଗରେ ସମାନ।

ବୈଦିକ ଅର୍ଥ

ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସ୍ତରରେ:

• Holika Dahan = ଅଶୁଭ ସଂସ୍କାର ଜଳନ୍ତି
• ରଙ୍ଗ = ସୃଜନର ବହୁମୁଖତା
• ଶୀତ-ଋତୁ ସମାପ୍ତ = ବସନ୍ତର ସ୍ୱାଗତ
• ସମ୍ପର୍କ-ନବୀକରଣ = ବର୍ଷ ଭର ଯେଉଁ ଭୁଲ-ଭ୍ରାନ୍ତି, ଆଜି ସମାପ୍ତ

ତେଣୁ Holi କେବଳ ଆନନ୍ଦ-ଉତ୍ସବ ନୁହେଁ - ଏକ ବାର୍ଷିକ ଆତ୍ମ-ଶୋଧନ।

ସୁରକ୍ଷା-ବାର୍ତ୍ତା

• ପ୍ରାକୃତିକ ରଙ୍ଗ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ (ହଳଦୀ, ଗେଣ୍ଡା, ବିଟ, ମେହେନ୍ଦୀ)
• ରାସାୟନିକ ରଙ୍ଗରୁ ବଞ୍ଚନ୍ତୁ
• ଆଖି ସୁରକ୍ଷା
• ବାଳ ଓ ତ୍ୱଚାରେ ତେଲ ପୂର୍ବରୁ ଲଗାନ୍ତୁ
• ଶିଶୁ ଓ ପଶୁଙ୍କ ଅଧୀକ୍ଷଣ
• ଭଙ୍ଗ-ଭୋଜନ-ସୀମା
• କାହାକୁ ବାଧ୍ୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ

Holi ଭୋଜନ

• Gujiya - ମିଠା ପୂରଣ
• Thandai - ଦୁଗ୍ଧ-ଆଲମଣ୍ଡ-ମସଲା ପାନୀୟ
• Mathri - ଲବଣ-ବିସ୍କୁଟ୍
• Puran Poli - ମହାରାଷ୍ଟ୍ର
• Dahi-Bhalla - ଉତ୍ତର ଭାରତ

ଗଭୀର ବାର୍ତ୍ତା

Holi ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ:

• ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱାଭାବିକ ଅବସ୍ଥା
• ଅଶୁଭକୁ ଜଳାଇ ଦେବାର ସମୟ ବର୍ଷରେ ଥରେ ଆସେ
• ଶତ୍ରୁ-ବନ୍ଧୁ-ସମ୍ବନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ ରଙ୍ଗ ବାଣ୍ଟି ସବୁ ଭୁଲ-ଭ୍ରାନ୍ତି ସମାପ୍ତ କରନ୍ତୁ
• ବସନ୍ତର ସ୍ୱାଗତ ଖୋଲା ହୃଦୟରେ

ଯଦି ଆଜି ସନ୍ଧ୍ୟାରେ କେହି ଆପଣଙ୍କୁ ବର୍ଷ ଭର କଷ୍ଟ ଦେଇଛନ୍ତି - ତାଙ୍କୁ ଯୋଗଯୋଗ କରନ୍ତୁ। ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ। Holikaର ଅଗ୍ନିରେ ତାହାକୁ ଛାଡ଼ି ଦିଅନ୍ତୁ। ସେଇଆ ଅସଲ Holi।